Trẻ 3 tuổi chậm nói từng được coi là "bình thường", vì theo cơ chế tự nhiên, trẻ lớn lên sẽ tự học nói qua bắt chước và học tập ngôn ngữ. Nhưng xã hội hiện đại xem trẻ chậm nói là dấu hiệu "bất bình thường" trong việc sử dụng ngôn ngữ. Liệu môi trường và phương pháp dạy con có ảnh hưởng đến việc học nói của trẻ?
Nguyên nhân trẻ chậm nói?

Nhiều nguyên nhân có thể khiến trẻ chậm phát triển khả năng nói và ngôn ngữ, nhưng chúng ta có thể chia thành 3 nguyên nhân chính:
- Nguyên nhân bệnh lý: Có thể do trẻ gặp vấn đề ở cơ quan phát âm như tai, mũi, họng (chẳng hạn như mất thính lực,...); hoặc cơ quan chỉ huy gặp vấn đề (não bị dị tật bẩm sinh, bại não, những di chứng sau xuất huyết não, viêm màng não...).
- Nguyên nhân tâm lý: Có thể do bé được cưng chiều hoặc bỏ bê quá mức, hoặc một biến cố nào đó xảy ra,... làm ảnh hưởng đến tâm lý của trẻ. Trẻ chậm nói do nguyên nhân tâm lý đang ngày càng gia tăng. Điều này có thể do nguyên nhân cuộc sống hiện đại bận rộn khiến các bậc phụ huynh bị cuốn mình theo công việc nên không có nhiều thời gian với con cái.
- Rối loạn phổ tự kỷ: Chậm nói là một trong những dấu hiệu khá điển hình của hội chứng tự kỷ. Tuy nhiên không phải lúc nào trẻ chậm nói cũng là tự kỷ. Tự kỷ là một dạng bệnh lý của não bộ vì có xuất hiện rối loạn phát triển thần kinh do có những gen bất thường.
Mốc phát triển ngôn ngữ

Mốc phát triển ngôn ngữ bình thường của trẻ từ 4 – 36 tháng tuổi:
- Từ 4 – 6 tháng tuổi: Mẹ có thể nghe thấy những âm thanh ríu rít khi chơi đùa cùng con. Trẻ bắt đầu bập bẹ và đôi khi phát ra những âm thanh như thể con đang tiếp chuyện với mọi người.
- Từ 7 – 12 tháng tuổi: Bé có thể bập bẹ một số từ đơn giản như “ma ma”, “ba ba”.... Đây là những từ phổ biến nhất mà những đứa trẻ có thể phát ra đầu tiên; bập bẹ khoảng 4 âm tiết hay nhiều hơn giống câu ngắn mà không có từ thực sự.
- Từ 13 – 18 tháng tuổi: Trẻ còn có thể chỉ vào tranh bằng một ngón tay; dùng nhiều phụ âm (p,b,m,n,h); lấy được các đồ vật nằm trong tầm nhìn; có thể hiểu hơn 50 từ; giảm cử chỉ dùng lời nói nhiều hơn để giao tiếp...
- Từ 19 – 24 tháng tuổi: Con có thể kết hợp 2 từ với nhau để tạo thành một câu đơn giản như “ôm con, bế con...”. Khi bé 2 tuổi, con có thể sử dụng được những câu đơn giản gồm 2-4 từ.
- Từ 25 – 36 tháng tuổi: Vốn từ vựng của bé được mở rộng liên tục và bé có thể cảm nhận được tất cả những điều mẹ nói. Ở giai đoạn 3 tuổi, bé có thể giao tiếp lưu loát với mẹ trong một cuộc trò chuyện khá dài. Hơn nữa, nó có thể kết nối nhiều từ hơn để tạo thành câu dài.
Những lưu ý khi Ba mẹ dạy ngôn ngữ cho trẻ
Dưới đây là một số phương pháp mà nhiều mẹ mắc lỗi trong quá trình dạy dỗ khiến trẻ chậm nói hay nói ngọng:
- Quá chiều con, không cho con cơ hội nói có thể làm trẻ chậm nói và ảnh hưởng đến giao tiếp. Khi trẻ dùng hành động để biểu đạt mong muốn, cha mẹ thường nhanh chóng đáp ứng mà không khuyến khích trẻ nói. Điều này lặp lại sẽ khiến trẻ ỷ lại, ảnh hưởng cả khả năng ngôn ngữ lẫn tính cách, dẫn đến thói phụ thuộc và lười vận động.
- Cho trẻ xem tivi quá nhiều. Việc cho trẻ xem tivi, máy tính bảng và điện thoại có thể giúp trẻ học hỏi và tiếp thu kiến thức mới. Tuy nhiên, sự lạm dụng các thiết bị này cũng có thể gây ra những ảnh hưởng tiêu cực. Việc lạm dụng tivi làm trẻ lười nói vì chỉ tiếp nhận thông tin một chiều, không có cơ hội giao tiếp. Ngoài việc ảnh hưởng khả năng ngôn ngữ, xem tivi quá nhiều còn gây hại cho mắt, dễ dẫn đến cận thị, tác động xấu đến việc học tập.
Trẻ đặc biệt được Chăm Sóc và Giáo Dục tại Hệ Thống Rồng Việt như thế nào?

1. Giáo Án & chương trình học
Với mỗi giáo án được viết riêng cho từng học viên phải đi qua đầy đủ 3 bước dưới sự hỗ trợ và giám sát của đội ngũ chuyên môn. Các bước này bao gồm:
- Kiểm tra đánh giá đầu vào trực tiếp với Chuyên viên tâm lý. Các nội dung kiểm tra xoay quanh quá trình phát triển của trẻ, đánh giá các kỹ năng vận động tinh, vận động thô, phản ứng, phản xạ, giao tiếp, nhận thức của trẻ với môi trường xung quanh.
- Giáo Viên phụ trách sẽ lên giáo án cụ thể dựa trên kết quả đánh giá đầu vào với các bài tập từ phát triển nhận thức chung, đến các bài tập vận động, phản xạ, chỉnh âm….
- Giáo viên trưởng và chuyên viên tâm lý thực hiện kiểm tra đầu vào sẽ xem xét, đánh giá và duyệt từng giáo án của học viên
Ngoài ra, Ban Chuyên Môn sẽ hợp tác cùng Viện Âm Ngữ Trị Liệu tổ chức các buổi tập huấn giáo viên về các phương pháp giảng dạy cũng như các bài tập chuyên môn.
2. Chăm sóc sức khỏe & dinh dưỡng
Chúng tôi hiểu rằng sức khỏe của bé là quan tâm hàng đầu của phụ huynh. Rồng Việt kết hợp cùng Rồng Việt Family Care với đội ngũ Y, Bác sĩ, chuyên Viên... sẵn sàng tư vấn, hỗ trợ chăm sóc sức khỏe cho trẻ.
- DINH DƯỠNG: Nền tảng của sự sống là dinh dưỡng. Một chế độ dinh dưỡng hợp lý sẽ giúp bé yêu của bạn phát triển cân đối. Tuy nhiên, mỗi trẻ lại có một nhu cầu khác nhau về chế độ dinh dưỡng tùy thuộc vào độ tuổi, tình trạng sức khỏe và giới tính. Vì vậy khâu dinh dưỡng đối với trẻ đặc biệt luôn được chúng tôi cân nhắc kỹ lưỡng hàm lượng Kcal, dưỡng chất, vitamin phù hợp với tình trạng của trẻ.
- CHĂM SÓC SỨC KHỎE: Quan sát, theo dõi tình trạng sức khỏe của trẻ tại trung tâm cũng như thường xuyên tổ chức các khóa tập huấn về chăm sóc trẻ, các biện pháp phòng bệnh, sơ cứu, xử lý các tình huống của trẻ cho giáo viên phụ trách.
3. Cơ Sở Vật Chất
Với mục tiêu hỗ trợ tốt nhất cho các bé chậm nói nhanh chóng hoà nhập và phát triển toàn diện, rèn luyện kỹ năng sống; Trung Tâm Rồng Việt đã phát triển và cho vào hoạt động 55 chi nhánh tại khắp các quận ở Tp.HCM và nhiều tỉnh thành lân cận.
Với 55 trung tâm đang hoạt động đã cho thấy được những "trái ngọt" mà các thầy cô đã tận tuỵ gieo hạt, chăm sóc bấy lâu nay đã đơm hoa kết trái. Hy vọng rằng trong tương lai không xa, sẽ có thêm nhiều trung tâm nữa nhằm hỗ trợ và chung tay phát triển trẻ.

