Một số phụ huynh hiện nay cảm thấy bức xúc rồi lại căng thẳng trước những hành vi bất thường của trẻ: hiếu động, bạo lực, thức giấc nửa đêm, hành vi kích dục,… nhưng lại chưa bao giờ được giải đáp một cách thuyết phục dưới góc nhìn khoa học tâm lý mà thường được truyền tải nhau nghe những giải pháp từ những “kinh nghiệm” riêng của mỗi người. Vậy thì đâu là vấn đề của những hành vi bất thường ở trẻ trong cuộc sống xã hội hiện đại ?

Khi được hỏi về sinh hoạt giải trí của trẻ, cha mẹ thường cho biết là trẻ đã từng được xem tivi từ vài tháng tuổi, nhất là phần quảng cáo. Cha mẹ sử dụng tivi như là một phương tiện để khuyến khích trẻ ăn khi trẻ có dấu hiệu khó ăn. Khi trẻ biết đi, biết chạy, thì cha mẹ dùng tivi để giảm sự hiếu động của trẻ

Ngoài gia đình, trẻ cũng được xem tivi tại nhà trẻ hoặc trẻ mẫu giáo để cô giáo có thể làm được những việc khác, đồng thời cũng có thể giảm thiểu thời gian phải vất vả chăm sóc cho những đứa trẻ được gán mác là quậy phá, không vâng lời,…

bai 9

Vậy thì xem tivi giúp gì cho sự phát triển của trẻ dưới 5 tuổi?

Ở lứa tuổi mẫu giáo, trẻ có thể được tiếp cận với chữ hay số và với âm nhạc trong các chương trình dành cho thiếu nhi, với điều kiện là người thân hiện diện, tương tác và giao tiếp với trẻ. Tuy nhiên, tivi không thể thay thế việc đọc hoặc chơi, giao tiếp hai chiều giữa mối quan hệ hai người gắn bó vốn rất cần thiết cho lứa tuổi này.

Tivi có gì hại cho trẻ em?

  • Ngay trong phim hoạt hình, trẻ chịu ảnh hưởng của bạo lực qua những màn đấm đá, giết hại nhau với tần suất khoảng 20 lần/giờ. Trẻ xem những hình ảnh bạo lực qua tivi nhiều giờ trong tuần sẽ có những hành vi bạo lực như đấm, cắn cha mẹ, anh chị em, bạn bè,…
  • Xem tivi còn có giới thiệu những hình ảnh khơi dục, buôn bán ma túy, nhậu nhẹt, thuốc lá,... trong những phim dành cho người lớn.
  • Với những hình ảnh quảng cáo thực phẩm hay bia rượu, trẻ có khuynh hướng cho rằng những thực phẩm được quảng cáo tốt cho sức khỏe và không quan tâm đến tầm quan trọng của rau quả trong chế độ ăn.
  • Trẻ xem truyền hình tivi nhiều sẽ ít vận động thể chất, dễ tăng cân dẫn đến tình trạng béo phì. Trẻ cần chơi cách sáng tạo để phát triển giao tiếp xã hội.
  • Xem tivi cũng ảnh hưởng đến thị lực của trẻ nếu trẻ tập trung nhìn màn hình trong thời gian kéo dài quá mức cho phép.

Cha mẹ có thể làm gì?

  • Không nên dùng tivi như một dụng cụ thay thế cho cha mẹ, thầy cô, người nuôi trẻ.
  • Trẻ dưới 2 tuổi không nên xem tivi. Đối với trẻ lớn hơn 2 tuổi, thời gian xem tivi tối đa không quá 1 – 2 giờ/ngày.
  • Chúng ta cần chọn lọc chương trình truyền hình phù hợp với lứa tuổi của trẻ. Khi hết chương trình dành cho trẻ nhỏ, thì ta nên tắt tivi. Nên nhớ ngay phim hoạt hình cũng có thể tác hại cho trẻ nếu trẻ thấy những cảnh bạo lực trong phim quá nhiều.
  • Cho trẻ giải trí bằng sinh hoạt bổ ích, xây dựng như đọc sách, kể chuyện, chơi thể thao ngoài trời, tô màu, nấu ăn, trò chơi lắp ráp, chơi với bạn bè cùng trang lứa.
  • Cha mẹ làm gương cho trẻ bằng cách tự giới hạn thời gian xem tivi. Đừng sử dụng tivi như một phần thưởng hoặc cấm xem như một hình phạt. Thay vì dùng bạo lực, chúng ta nên dạy trẻ cách ứng xử tích cực hơn.
  • Khi cùng xem quảng cáo với trẻ, chúng ta giải thích cho trẻ hiểu những thực phẩm nào có lợi cho sức khỏe và giúp trẻ lớn khôn để trẻ nhận thức tốt về các loại thực phẩm xung quanh trẻ và tránh các loại thực phẩm không tốt khác cho cơ thể của trẻ.
  • Những hình thức truyền thông khác như video, trò chơi điện tử, internet cũng có những tác hại tương đương với việc xem tivi.

Tổng hợp: Phạm Đình Khanh

Nguồn tham khảo: Hỏi đáp vấn đề tâm lý trẻ em